خطرات اتلافات هسته ای

یکشنبه 1 اسفند‌ماه سال 1389

انجمن جهانی هسته ای مقایسه ای از مرگ هائی را که بخاطر حوادث ناشی از اشکال انرژی های مختلف بوده انجام داده است.در مقایسه آنها، مرگ های ناشی از الکتریسیته ناشی از توربین های آبی به ازاء هر دو سال از 1970 تا 1992 برابر با 885 مورد برای ،342 مورد برای سوخت  زغال سنگ، 85 مورد برای گاز طبیعی، و 8 مورد برای برق هسته ای بیان شده است.

خطر

پزشکی

اتلافات رادیواکتیو پزشکی گرایش به داشتن تشعشع کننده های ذرات بتا و اشعه گاما دارند. اتلافات رادیواکتیو پزشکی را می توان به دو طبقه عمده و اصلی تفکیک کرد. در داروهایی هسته ای تشخیصی (که برای تشخیص بیماری بکار می روند) تعدادی از تشعشع کننده های گاما با عمر کوتاه از قبیل تکنتیوم – m99 بکار می رود. بسیاری از این ها را می توان با رها کردنشان بمدت کوتاه تا قبل از دور انداختن بصورت اتلاف معمولی فاسد کرد و سپس  می توان آنها را دور انداخت. سایر ایزوتوپ هائی که در پزشکی بکار می رود با نیمه عمرهائی که داخل پرانتز در زیر نوشته ایم شامل موارد زیر است:

90 – y برای درمان لیمفوما بکار می رود (3 روز)  

ir192

 131- I برای تست کار تیروئید و نیز برای درمان سرطان تیروئید بکار می رود(8 روز )

89 – sr  برای درمان سرطان استخوان – تزریق وریدی(52 روز )

192 – Irبرای براکی تراپی (74 روز )

C0-60 برای براکی تراپی و رادیو درمانی خارجی  (5 سال)

Cs-137 برای براکی تراپی و رادیو درمانی خارجی (سال 30)

صنعتی

اتلافی که منبع آن صنعتی است می تواند تشعشع کننده های آلفا، بتا، نوترون یا گاما داشته باشد.

تشعشع کننده های گاما در رادیوگرافی بکار می رود و در حالیکه منابع تشعشع کننده های نوترون در محدوده ای از کاربردها نظیر پاک سازی و عملیات چاه نفت بکار می رود.

مواد رادیواکتیو در طبیعت (NORM)

پردازش موادی که حاوی رادیو اکتیویته طبیعی هستند را غالباً به نام NORM مشهود است. مقدار زیادی از اتلافات این پردازش عبارتست از ماده تشعشع کننده ذرات آلفا حاصل از زنجیره های فساد اورانیوم و توریوم. منبع عمده تشعشع در بدن انسان عبارتست از پتاسیم – 40 (40 K) اکثر سنگها بخاطر اجزاء آن دارای رادیواکتیوتیه معین و سطح پائین هستند.

ذغال سنگ

ذغال سنگ حاوی مقدار کمی اورانیوم، باریم، توریم و پتاسیم رادیواکتیو است، اما در مورد ذغال سنگ خالص این مقدار به طور چشمگیری کمتر از مقدار متوسط غلظت این عناصر در پوسته زمین است. قشر و احاطه کننده اگر پوسته یا لایه پلاسمای سنگی باشد غالباً حاوی اندکی رادیواکتیویته بیش از مقدار متوسط است و این می تواند در مقدار محتوی خاکستر ذغال سنگ های کثیف بازتاب یابد. کانی های خاکستر فعال تر (از لحاظ رادیواکتیویته) دقیقاً در خاکسترهای پراکنده در هوا قرار دارند زیرا بخوبی نمی سوزند. رادیواکتیویته خاکستر پراکنده در هوا در حدود رادیواکتیویته پوسته سیاه است و کمتر از رادیواکتیوتیه سنگهای فسفات می باشد لیکن نگرانی از بابت آنها کم و ارتباط شان با ما بیشتر است زیرا مقدار کمی از ذرات پراکنده خاکستر در اتمسفر پخش می شود یعنی کمتر میتواند استنشاق گردد.

نفت و گاز

باقی مانده های صنایع نفت و گاز غالباً حاوی رادیوم و مشتقات ن می اشد. سولفات یک چاه نفت می تواند بسیار غنی از رادیوم باشد، در حالیکه نفت و گاز حاصل از یک چاه غالباً حاوی رادون است. رادون فساد یافته و رادیو ایزوتوپ های جامد را که تولید پوشش بر جداره داخلی لوله کشی می نمایند بوجود می آورد. در یک کارخانه پردازش کردن نفت در ناحیه ای از کارخانه که پروپان در آنجا فرآیند می گردد، غالباً یکی از ناحیه های آلوده تر این کارخانه است زیرا رادون دارای نقطه جوش مشابه پروپان است.

 

در قسمت بعد انواع اتلافات هسته ای را بررسی می کنیم.

 

تهیه کننده: مژده اصولی